Hè năm trước tôi có ôn tập kiến thứ vật lý 10 cho một nhóm học sinh. Khi đến phần công và công suất tôi có hỏi các em ngoài đơn vị Oát ra còn dùng mã lực (Sức ngựa) theo tiếng Anh là Horse Power (HP). Vậy 1 HP bằng bao nhiêu Oát? Và có hai luồng ý kiến khác nhau được đưa ra: Một ý kiến cho rằng 1 HP = 746W và ý kiến thứ hai cho rằng 1 HP = 736W. Tôi hỏi các em vì sao lại có ý kiến như vậy? Và thật bất ngờ: Hai cuốn sách giáo khoa được đưa ra:

- Sách giáo khoa Vật lý 10 nâng cao (Nguyễn Thế Khôi tổng chủ biên) NXB Giáo dục 2006, Bài 33: Công và công suất Trang 157 viết:
1 mã lực kí hiệu HP có giá trị = 736 W

- Sách giáo khoa Vật lý 10 chương trình chuẩn (Lương Duyên Bình tổng chủ biên) NXB Giáo dục 2006. Bài 24: Công và công suất Trang 131 cũng ghi rõ:
Ở nước Anh: 1 mã lực = 1 HP = 746W

Vậy ai đúng ai sai?

Ở cấp THCS, trong SGK vật lý lớp 8 do Vũ Quang tổng chủ biên, Bài Công suất, ở trang 54, mục Có thể em chưa biết có ghi rõ: "Đơn vị công suất ngoài oát (W) còn có mã lực (sức ngựa). Mã lực là đơn vị cũ để đo công suất, trước đây rất thông dụng, nay ít dùng. Một mã lực Pháp (kí hiệu CV) xấp xỉ bằng 736W, còn một mã lực Anh (Kí hiệu HP) xấp xỉ bằng 746W).

Như vậy ở bậc THCS các em đã biết các đơn vị khác của công suất và biết rõ giá trị của CV và HP.

Sách giáo khoa Vật lý 10 chương trình chuẩn (Lương Duyên Bình tổng chủ biên) NXB Giáo dục 2006, tái bản 2007, 2008. Bài 24: Công và công suất Trang 131 cũng ghi rõ:

Ở nước Pháp:
1 mã lực = 1 CV = 736W
Ở nước Anh:
1 mã lực = 1 HP = 746W

Như vây không có sự mâu thuẫn với SGK THCS (Đúng ra phải viết xấp xỉ bằng thì chính xác hơn).

Và chỉ có Sách giáo khoa Vật lý 10 nâng cao (Nguyễn Thế Khôi tổng chủ biên) NXB Giáo dục 2006, tái bản 2007, 2008 Bài 33: Công và công suất Trang 157 viết:
1 mã lực kí hiệu HP có giá trị = 736 W

Như vậy đã mâu thuẫn với các sách giáo khoa lớp 8 bậc THCS và Sách giáo khoa Vật lý 10 chương trình chuẩn (Lương Duyên Bình tổng chủ biên).

Và ý kiến của tôi là đề nghị sửa giá trị của HP trong sách Sách giáo khoa Vật lý 10 nâng cao (Nguyễn Thế Khôi tổng chủ biên) là 1 HP = 746W.

Vì sao khi được góp ý lại không sửa?

Phát hiện ra điều này, khi Bộ Giáo dục và đào tạo đưa lên mạng mục góp ý chỉnh sửa sách giáo khoa tôi đã gửi ý kiến đề nghị chỉnh sửa. Tuy nhiên, theo công văn Số: 8397/BGDĐT-GDTrH V/v: Tiếp nhận tài liệu chỉnh sửa SGK để hướng dẫn sử dụng của Bộ giáo dục và đào tạo ngày 11 tháng 9 năm 2008, không có nội dung cần chỉnh sửa như đã được góp ý. Tôi tiếp tục gửi ý kiến này đến Bộ giáo dục và được ông Quách Tuấn Ngọc phản hồi đã chuyển ý kiến của tôi đến các thứ trưởng và vụ GD Trung học. Từ đó đến nay không nhận được sự phản hồi gì của Bộ giáo dục về việc có thừa nhận sai hay không và nếu sai thì có sửa hay không? Tôi đặt câu hỏi: vì sao sách viết sai và đã được góp ý mà không thừa nhận và sửa?

Ai là người sẽ bị thiệt thòi?

Hiển nhiên sách giáo khoa là "thánh kinh", là chuẩn, học sinh phải học và giáo viên phải học và dạy theo đúng, không được sai so với sách giáo khoa. Vì vậy sách giáo khoa mà sai thì sự ảnh hưởng sẽ vô cùng nặng nề. Ý kiến của tôi trên đây có thể chỉ là một tiểu tiết. Có lẽ vì vậy mà Bộ giáo dục cho rằng không đáng cần phải sửa? Hay việc sửa quả khó khăn không thể làm được? Hay đó thể hiện một sự độc quyền trong xuất bản sách giáo khoa? Chỉ có điều ai cũng biết hàng trăm nghìn bản sách đã được in và cũng từng ấy các em học sinh, và giáo viên đã, đang và sẽ bị hiểu sai!

Nguyễn Quang Đông
ĐH Thái Nguyên
Email: Địa chỉ email này đã được bảo vệ từ spam bots, bạn cần kích hoạt Javascript để xem nó.

CENTEA xin kính mời Thầy Cô cùng trao đổi với Thầy Đông về các vấn đề được nêu trong bài viết.